Eén jaar Bali

Eén jaar Bali

Korte terugblik

Na een jaar Bali is de voorlopig laatste maand aangebroken. Terugkijkend op het afgelopen jaar is het een ontzettend mooi en waardevol jaar geweest. Een jaar die ik me altijd zal blijven herinneren, die een plekje in mijn hart heeft. Een jaar die me zoveel heeft gebracht op zoveel verschillende vlakken. Het is zeker niet altijd makkelijk geweest en ik heb ook zo mijn dipjes gehad. Veel in mijn hoofd, chaos in m’n gedachten, gedachten vs. gevoel. Maar bovenal kan ik wel zeggen dat het een heel fijn jaar was die mij heel veel heeft gebracht.

1 jaar Bali
Uitzicht rijstvelden

Veel Geleerd

Geleerd in de meest concrete vorm door grotendeels buiten te leven en te ontdekken in en met de natuur. Ik voelde me soms net weer een klein kind die spelenderwijs aan het leren was over het leven in de zee en op het strand. Ik heb zeesterren zien bewegen, en ze voelen kromtrekken als je ze oppakt. In principe is het eigenlijk allemaal niet zo anders dan hoe wij in Nederland opgroeien. Ik verzamelde vroeger met mijn beste vriendinnetje pissebedden in de tuin, hier verzamelen de kinderen krabbetjes en zeedieren op het strand en in de zee.

Daarnaast natuurlijk een hele nieuwe taal geprobeerd te leren. Gaandeweg heb ik me steeds beter kunnen redden in het Indonesisch. Kan ik de taal volledig? Nee zeker niet, maar de basis zit er in en in dat wat ik in mijn dagelijks leven hier doe kan ik me daar volledig mee redden.

Ook heb ik veel over mezelf geleerd. Ik ben mezelf tegengekomen, heb over drempels moeten stappen en beren van de weg moeten halen. Ik heb moest leren om te durven vragen. Het Balinese leven is veel meer in het hier en nu en niet in de toekomst, ook dat was weer even schakelen. Ik ben makkelijker en opener geworden. Heb minder moeite met onderwerpen die in Nederland gevoelig liggen, want privacy kennen ze hier niet. Wat in het begin best lastig was. Ze vragen je alles en zeker dingen die je in Nederland niet zomaar aan een vreemde vraagt. Maar ook hier wen je uiteindelijk aan en ga je in mee. Want dat is hoe het hier gaat en als je er tegenin gaat, maak je het jezelf alleen maar lastiger. Het heeft me ook laten zien dat het dus ook echt heel anders kan dan ik gewend ben.

Ik ben flexibeler geworden. Vaker wel dan niet, ging het niet zoals ik vooraf gepland of in gedachten had. Een agenda aan het begin van de week opstellen? Grote kans dat er op maandag alweer geschoven werd. Ik heb leren accepteren dat het gaat zoals het gaat en niet altijd zoals ik dat in mijn hoofd had en dat het ook prima is.

Dieren

In de tropen, met de hele dag de deuren open komt er ook van alles binnen wandelen en krijg ik geregeld (on)gewenst bezoek. De hond van de buren vindt het normaal om over de muur te springen door mijn tuin te wandelen en bij de buren aan de andere kant weer over de muur te klimmen. Ooit al wel eens een hond zien klimmen? Nou op Bali kan het.

Ik heb een gekko als huisdier gehad, in de hoek bovenop de keukenkastjes had hij zijn eigen plekje, helaas heeft hij ook weer besloten om te vertrekken. Tjitjaks leven hier altijd, zie je ergens weer iets wegschieten, grote kans dat het een tjitjak was. Alhoewel, die ene keer was het een muis… Toen heb ik wel eventjes gegild haha. Voor spinnen draai ik m’n hand niet meer om, zelfs voor die hele grote niet meer. Waar ik in het begin er alles aan deed om ze het huis uit te vegen, laat ik ze nu lekker zitten.

gekko

Wat vind ik belangrijk?

Opgegroeid in de Westerse wereld met haar normen & waarden, gebruiken, gewoontes en tradities. Verhuisd naar Bali waar de mensen heel anders in het leven staan. Iets wat me zeker aan het denken heeft gezet. Wat vind ik belangrijk? Welke stukje Nederland is echt onderdeel van mij? Wat zie ik hier op Bali wat ik ook wel heel mooi of belangrijk vind en weer mee kan nemen straks naar Nederland? Want ik heb gemerkt dat het soms ook anders kan en dat dat zeker niet minder is. Sommige dingen ben ik me heel bewust van, maar waarschijnlijk zijn er ook nog heel veel dingen onbewust. En merk ik in Nederland pas hoe anders het weer is.

1 jaar Bali

Vriendschap

Letterlijk afstand nemen van alles wat zo vertrouwd is, heeft me ook aan het denken gezet over vriendschappen. Waarbij sommige vriendschappen juist hechter zijn geworden op afstand. Waarbij je elkaar soms een hele tijd niet spreekt, maar als je elkaar spreekt je voelt dat het goed zit. Ik heb met sommigen juist meer contact gehad dan dat ik in Nederland had. Hoe bijzonder is dat?! In een enkel geval heeft deze letterlijke afstand ook echt afstand gecreëerd in de band en me twijfels gegeven over hoe ik bepaalde vriendschappen weer voort wil zetten in Nederland.

Mooie Tripjes

Met tripjes naar Singapore en Kuala Lumpur heb ik behalve Bali ook weer een klein stukje meer van de wereld gezien. Twee giga steden, in een bepaald opzicht zo hetzelfde, maar ook weer zo anders. Een paar dagen door zo’n stad wandelen en nieuwe dingen ontdekken zijn heel leuk, maar daarna was het ook wel weer heel fijn om terug naar Bali te gaan. Grote steden zijn niet echt mijn ding.

Ook heb ik dit jaar weer een stukje Bali ontdekt, plekjes waar ik nog nooit geweest was. Een regio die ik nog helemaal niet gezien had: Karangasem, Oost-Bali met zowel Amed en Sidemen als uitgangsbasis. Een stukje onontdekt Bali, weinig toerisme en geweldig mooie natuur. Echte aanraders. Maar uiteindelijk ben ik vooral veel in Noord-Bali geweest, want dat was waar ik wilde zijn en wat mijn thuis is.

Kuala Lumpur

Missen

Heb ik Nederland gemist? Nee, eigenlijk geen seconde. Wel heb ik familie en vrienden in Nederland gemist. Bij mooie momenten, maar ook zeker als het wat minder ging. Dan wil je toch graag bij iemand zijn en even een arm om iemand heen kunnen slaan. Op dit soort momenten heb ik ook zeker getwijfeld. Waarom ben ik ook alweer naar de andere kant van de wereld verhuisd, zo ver bij iedereen vandaan. Het is heel fijn dat we in een tijdperk leven waarin we kunnen videobellen, maar dat is toch wel heel anders dan er echt zijn.

Andersom ga ik Bali zeker missen. Dit voelt al heel anders dan weggaan uit Nederland. Er zijn zoveel meer dingen die ik hier ‘achterlaat’ voor mijn gevoel. Een fijne en relaxte cultuur. Alle mensen die zo vriendelijk en dankbaar zijn, ook al ken je ze niet. Het buitenleven, met een heerlijke temperatuur en waar het altijd warm is. Zo maar even naar het strand kunnen. Mijn biologische klok, waarbij ik nooit een wekker hoef te zetten omdat ik altijd uit mezelf tussen 6:00 uur en 6:30 uur wakker word omdat het dan licht wordt. Het eten, met natuurlijk een gegrild visje als mijn favoriet. En ook bovenal hier de mensen.

Palmbomen

Ups, Downs en Twijfels

Het afgelopen jaar is met ups en downs gegaan. Ik heb ontzettend genoten, maar ook heel veel getwijfeld. Waar wil ik nu zijn, maar ook waar wil ik mij echt settelen en mijn leven opbouwen? Ik ben naar Bali gegaan omdat ik dacht dat ik mij hier meer thuis voelde dan in Nederland, maar ben er toch achter komen dat dit het ook niet helemaal is. Wat best veel onrust heeft gegeven. De keuze maken om weer terug naar Nederland te gaan, heeft hierin heel veel rust gegeven.

Alleen, nu het allemaal zo dichtbij komt, zijn er ook zeker weer twijfels. Heb ik wel de juiste keuze gemaakt. Ik weet waarom ik de keuze een half jaar geleden gemaakt heb. En weet ook dat ik het heel eng vond om deze keuze te maken met pas gevolgen in het nieuwe jaar. Ik weet vanuit welke overwegingen, welke angsten en met welke nieuwe uitdagingen. Maar toch weet ik het nu allemaal niet zo zeker meer. Wil ik dit wel echt?

Tweede Familie

Juist in dat laatste half jaar waarin ik meer rust heb ervaren, heb ik ook veel meer mijn plekje hier gevonden. Een eigen ritme opgebouwd, mijn leven hier meer vormgegeven. Meer mensen leren kennen. Een tweede familie erbij gekregen. Mensen die mij hier zo thuis laten voelen. Iemand die letterlijk zei: ‘Wat van mij is, is ook van jou’. Kinderen die ik op heb zien groeien, baby’s die mij herkennen omdat ik bijna dagelijks langskom. Ik mag alleen nog niet helpen met opruimen en schoonmaken, als ik dat doe, wordt alles me uit mijn handen genomen. Een beetje gast blijf ik blijkbaar toch wel.

Zwevend tussen twee werelden

Met Bali als mijn tweede thuis, blijf ik voor mijn gevoel zweven tussen twee werelden. Met op de ene plek al mijn familie en vrienden en de andere plek waar ik zelf zo op mijn plek zit en inmiddels ook een tweede familie heb. Waarbij ik als ik op Bali ben familie en vrienden mis maar als ik in Nederland ben Bali mis. Het hoofdstuk ‘een jaar Bali’ is geschreven, maar het boek is nog zeker niet dicht.

 

Liefs Inske

1 jaar Bali

Korte terugblik

Na een jaar Bali is de voorlopig laatste maand aangebroken. Terugkijkend op het afgelopen jaar is het een ontzettend mooi en waardevol jaar geweest. Een jaar die ik me altijd zal blijven herinneren, die een plekje in mijn hart heeft. Een jaar die me zoveel heeft gebracht op zoveel verschillende vlakken. Het is zeker niet altijd makkelijk geweest en ik heb ook zo mijn dipjes gehad. Veel in mijn hoofd, chaos in m’n gedachten, gedachten vs. gevoel. Maar bovenal kan ik wel zeggen dat het een heel fijn jaar was die mij heel veel heeft gebracht.

1 jaar Bali

Veel Geleerd

Geleerd in de meest concrete vorm door grotendeels buiten te leven en te ontdekken in en met de natuur. Ik voelde me soms net weer een klein kind die spelenderwijs aan het leren was over het leven in de zee en op het strand. Ik heb zeesterren zien bewegen, en ze voelen kromtrekken als je ze oppakt. In principe is het eigenlijk allemaal niet zo anders dan hoe wij in Nederland opgroeien. Ik verzamelde vroeger met mijn beste vriendinnetje pissebedden in de tuin, hier verzamelen de kinderen krabbetjes en zeedieren op het strand en in de zee.

Daarnaast natuurlijk een hele nieuwe taal geprobeerd te leren. Gaandeweg heb ik me steeds beter kunnen redden in het Indonesisch. Kan ik de taal volledig? Nee zeker niet, maar de basis zit erin en in dat wat ik in mijn dagelijks leven hier doe kan ik me daar volledig mee redden.

Ook heb ik veel over mezelf geleerd. Ik ben mezelf tegengekomen, heb over drempels moeten stappen en beren van de weg moeten halen. Ik heb moest leren om te durven vragen. Het Balinese leven is veel meer in het hier en nu en niet in de toekomst, ook dat was weer even schakelen. Ik ben makkelijker en opener geworden. Heb minder moeite met onderwerpen die in Nederland gevoelig liggen, want privacy kennen ze hier niet. Wat in het begin best lastig was. Ze vragen je alles en zeker dingen die je in Nederland niet zomaar aan een vreemde vraagt. Maar ook hier wen je uiteindelijk aan en ga je in mee. Want dat is hoe het hier gaat en als je er tegenin gaat, maak je het jezelf alleen maar lastiger. Het heeft me ook laten zien dat het dus ook echt heel anders kan dan ik gewend ben.

Ik ben flexibeler geworden. Vaker wel dan niet, ging het niet zoals ik vooraf gepland of in gedachten had. Een agenda aan het begin van de week opstellen? Grote kans dat er op maandag alweer geschoven werd. Ik heb leren accepteren dat het gaat zoals het gaat en niet altijd zoals ik dat in mijn hoofd had en dat het ook prima is.

Uitzicht rijstvelden

Dieren

In de tropen, met de hele dag de deuren open komt er ook van alles binnen wandelen en krijg ik geregeld (on)gewenst bezoek. De hond van de buren vindt het normaal om over de muur te springen door mijn tuin te wandelen en bij de buren aan de andere kant weer over de muur te klimmen. Ooit al wel eens een hond zien klimmen? Nou op Bali kan het.

Ik heb een gekko als huisdier gehad, in de hoek bovenop de keukenkastjes had hij zijn eigen plekje, helaas heeft hij ook weer besloten om te vertrekken. Tjitjaks leven hier altijd, zie je ergens weer iets wegschieten, grote kans dat het een tjitjak was. Alhoewel, die ene keer was het een muis… Toen heb ik wel eventjes gegild haha. Voor spinnen draai ik m’n hand niet meer om, zelfs voor die hele grote niet meer. Waar ik in het begin er alles aan deed om ze het huis uit te vegen, laat ik ze nu lekker zitten.

gekko

Wat vind ik belangrijk?

Opgegroeid in de Westerse wereld met haar normen & waarden, gebruiken, gewoontes en tradities. Verhuisd naar Bali waar de mensen heel anders in het leven staan. Iets wat me zeker aan het denken heeft gezet. Wat vind ik belangrijk? Welke stukje Nederland is echt onderdeel van mij? Wat zie ik hier op Bali wat ik ook wel heel mooi of belangrijk vind en weer mee kan nemen straks naar Nederland? Want ik heb gemerkt dat het soms ook anders kan en dat dat zeker niet minder is. Sommige dingen ben ik me heel bewust van, maar waarschijnlijk zijn er ook nog heel veel dingen onbewust. En merk ik in Nederland pas hoe anders het weer is.

Vriendschap

Letterlijk afstand nemen van alles wat zo vertrouwd is, heeft me ook aan het denken gezet over vriendschappen. Waarbij sommige vriendschappen juist hechter zijn geworden op afstand. Waarbij je elkaar soms een hele tijd niet spreekt, maar als je elkaar spreekt je voelt dat het goed zit. Ik heb met sommigen juist meer contact gehad dan dat ik in Nederland had. Hoe bijzonder is dat?! In een enkel geval heeft deze letterlijke afstand ook echt afstand gecreëerd in de band en me twijfels gegeven over hoe ik bepaalde vriendschappen weer voort wil zetten in Nederland.

1 jaar Bali

Mooie tripjes

Met tripjes naar Singapore en Kuala Lumpur heb ik behalve Bali ook weer een klein stukje meer van de wereld gezien. Twee giga steden, in een bepaald opzicht zo hetzelfde, maar ook weer zo anders. Een paar dagen door zo’n stad wandelen en nieuwe dingen ontdekken zijn heel leuk, maar daarna was het ook wel weer heel fijn om terug naar Bali te gaan. Grote steden zijn niet echt mijn ding.

Ook heb ik dit jaar weer een stukje Bali ontdekt, plekjes waar ik nog nooit geweest was. Een regio die ik nog helemaal niet gezien had: Karangasem, Oost-Bali met zowel Amed en Sidemen als uitgangsbasis. Een stukje onontdekt Bali, weinig toerisme en geweldig mooie natuur. Echte aanraders. Maar uiteindelijk ben ik vooral veel in Noord-Bali geweest, want dat was waar ik wilde zijn en wat mijn thuis is.

Kuala Lumpur

Missen

Heb ik Nederland gemist? Nee, eigenlijk geen seconde. Wel heb ik familie en vrienden in Nederland gemist. Bij mooie momenten, maar ook zeker als het wat minder ging. Dan wil je toch graag bij iemand zijn en even een arm om iemand heen kunnen slaan. Op dit soort momenten heb ik ook zeker getwijfeld. Waarom ben ik ook alweer naar de andere kant van de wereld verhuisd, zo ver bij iedereen vandaan. Het is heel fijn dat we in een tijdperk leven waarin we kunnen videobellen, maar dat is toch wel heel anders dan er echt zijn.

Andersom ga ik Bali zeker missen. Dit voelt al heel anders dan weggaan uit Nederland. Er zijn zoveel meer dingen die ik hier ‘achterlaat’ voor mijn gevoel. Een fijne en relaxte cultuur. Alle mensen die zo vriendelijk en dankbaar zijn, ook al ken je ze niet. Het buitenleven, met een heerlijke temperatuur en waar het altijd warm is. Zo maar even naar het strand kunnen. Mijn biologische klok, waarbij ik nooit een wekker hoef te zetten omdat ik altijd uit mezelf tussen 6:00 uur en 6:30 uur wakker word omdat het dan licht wordt. Het eten, met natuurlijk een gegrild visje als mijn favoriet. En ook bovenal hier de mensen.

Palmbomen

Ups, downs & twijfels

Het afgelopen jaar is met ups en downs gegaan. Ik heb ontzettend genoten, maar ook heel veel getwijfeld. Waar wil ik nu zijn, maar ook waar wil ik mij echt settelen en mijn leven opbouwen? Ik ben naar Bali gegaan omdat ik dacht dat ik mij hier meer thuis voelde dan in Nederland, maar ben er toch achter komen dat dit het ook niet helemaal is. Wat best veel onrust heeft gegeven. De keuze maken om weer terug naar Nederland te gaan, heeft hierin heel veel rust gegeven.

Alleen, nu het allemaal zo dichtbij komt, zijn er ook zeker weer twijfels. Heb ik wel de juiste keuze gemaakt. Ik weet waarom ik de keuze een half jaar geleden gemaakt heb. En weet ook dat ik het heel eng vond om deze keuze te maken met pas gevolgen in het nieuwe jaar. Ik weet vanuit welke overwegingen, welke angsten en met welke nieuwe uitdagingen. Maar toch weet ik het nu allemaal niet zo zeker meer. Wil ik dit wel echt?

Tweede familie

Juist in dat laatste half jaar waarin ik meer rust heb ervaren, heb ik ook veel meer mijn plekje hier gevonden. Een eigen ritme opgebouwd, mijn leven hier meer vormgegeven. Meer mensen leren kennen. Een tweede familie erbij gekregen. Mensen die mij hier zo thuis laten voelen. Iemand die letterlijk zei: ‘Wat van mij is, is ook van jou’. Kinderen die ik op heb zien groeien, baby’s die mij herkennen omdat ik bijna dagelijks langskom. Ik mag alleen nog niet helpen met opruimen en schoonmaken, als ik dat doe, wordt alles me uit mijn handen genomen. Een beetje gast blijf ik blijkbaar toch wel.

1 jaar Bali

Zwevend tussen twee werelden

Met Bali als mijn tweede thuis, blijf ik voor mijn gevoel zweven tussen twee werelden. Met op de ene plek al mijn familie en vrienden en de andere plek waar ik zelf zo op mijn plek zit en inmiddels ook een tweede familie heb. Waarbij ik als ik op Bali ben familie en vrienden mis maar als ik in Nederland ben Bali mis. Het hoofdstuk ‘een jaar Bali’ is geschreven, maar het boek is nog zeker niet dicht.

Liefs Inske

De Feestdagen op Bali

De Feestdagen op Bali

De Feestdagen op Bali 

Geen kou, geen sneeuw, geen korte donkere dagen. Niet met een kop thee en een dekentje op de bank. Geen plannen met de feestdagen die al maandenlang vooruit gepland staan. Geen tweede, derde of zelfs vierde kerstdag. Maar warmte, zon, strand en tropische regenbuien. Elke dag die ongeveer even lang duurt (en ik dus standaard om 6:00 uur wakker ben). Last minute plannen. Maar 1 officiële vrije kerstdag. Zo anders, maar daarom zeker niet minder fijn.  

Vakantie

De schoolvakantie begon hier een weekje eerder dan in Nederland en was op 2 januari ook alweer afgelopen. Het was niet helemaal mijn bedoeling om deze vakantie mee te vieren. Maar zoals het wel vaker gaat, ging het niet zoals ik gepland had. Eigenlijk was dat ook wel heel lekker. Veel op het strand, veel zwemmen, naar het waterpark, helpen met 160 maaltijden maken, spelletjes spelen, samenzijn en lekker eten. Weinig telefoon, weinig foto’s en daardoor ook even een korte (ongeplande) break van social media.

Wie het kleine niet eert

Pagerwesi

De feestdagenperiode begon hier op 19 december met de voorbereidingen voor Pagerwesi, een Balinese feestdag die eigenlijk alleen in het Noorden van Bali gevierd wordt. Ook weer een last minute plan waarbij ik de avond ervoor uitgenodigd werd door een Balinees gezin. Een dag die, nu ik eraan terugdenk, eigenlijk een beetje aanvoelde zoals Kerst in Nederland. Lekker ‘thuis’, samen koken en samen eten. We hebben spelletjes gespeeld en ik heb geholpen met het maken van de offertjes voor de dag erna; Pagerwesi. Heel eenvoudig, niets bijzonders, maar daarom juist ook zo fijn. Me onderdompelen in de Balinese cultuur en hun gebruiken. Dat blijf ik altijd heel bijzonder vinden.

Kerst

Het echte kerstgevoel heb ik dit jaar niet gehad. De zon, de warmte, de Balinese cultuur en het Hindoeïsme dragen niet echt bij aan de kerstsfeer. Kerst en ‘zomer’ gaan voor mij gewoon niet samen. Vond ik het erg? Nee eigenlijk helemaal niet, omdat de kerstsfeer er helemaal niet was, heb ik het ook helemaal niet gemist.

Wel zijn we op eerste Kerstdag met een aantal mensen gezellig uit eten geweest en hebben we genoten van heerlijke gegrilde vis. Geen culinaire, westerse hoogstandjes, maar heerlijk Balinees. En als je me ergens voor wakker kunt maken dan is het wel verse gegrilde vis. Om het dan nog iets Balineser en minder westers te maken, eten we lekker met onze handen. Geen moeilijk gedoe met bestek, een mes krijg je er eigenlijk al bijna nooit bij. De vis gewoon met je handen van de graat af halen en op je bordje van rotan/bamboe? leggen. Een leuk weetje; Balinezen kunnen mijn naam beter onthouden door de naam van deze borden. Die heten namelijk Ingke.

Een klein beetje Nederland was er wel op Bali, want de Top2000 heeft tussen Kerst en Oud&Nieuw toch bijna constant aangestaan.

Oud&Nieuw

Oudejaarsdag begon met een poging tot het bakken van oliebollen die uiteindelijk meer naar brood dan naar oliebollen smaakten. Vooral de kinderen, die nog nooit een echte oliebol hadden gehad, hebben met smaak gegeten van deze creatie. Al kon ik ook niet zeggen dat het echt vies was, het was alleen geen echte oliebol.

Oudejaarsavond heb ik bij een Balinees gezin op z’n Balinees doorgebracht. Koken, eten, drinken en karaoke. Al zul je mij dat laatste nooit horen doen.

Vuurwerk werd hier de laatste weken al geregeld afgestoken. Zeker op 31 december was de hele dag geregeld vuurwerk te horen, maar waar is dat niet?! Zo rond 23:45 uur begon het afsteken van vuurwerk echt toe te nemen. Om 00:00 uur was het 2 tellen nagenoeg stil en daarna werd er weer volop vuurwerk afgestoken. Nu we een aantal dagen verder zijn, horen en zien we nog steeds geregeld vuurwerk.

Mijn verjaardag

Na een aantal (corona) jaren mijn verjaardag niet gevierd te hebben, werd het dit jaar toch wel weer tijd om er een klein beetje aandacht aan te besteden. Dus heb ik mijn verjaardag gevierd bij de warung waar ik bijna elke avond eet, zodat ook zij mijn verjaardag mee kunnen vieren. Intussen is dat toch een klein beetje familie geworden. Geen kringverjaardag met kaas en worst, maar een Nasi Tumpeng, de Balinese variant van een verjaardagstaart. Een grote ‘taart’ van gele rijst met allemaal bijgerechtjes. Smullen dus!

Natuurlijk ook een gewone verjaardagstaart, want dat kan ook niet ontbreken hier. En om het dan helemaal af te maken, heb ik ook nog wat meegenomen voor mijn collega’s bij Stepping Stones Bali. Al is het volgens mij niet echt Balinees om met je verjaardag te trakteren, maar een klein beetje Nederlands op Bali kan nooit kwaad, toch?!

Heel bijzonder dat ik mijn verjaardag een keer op z’n Balinees heb kunnen vieren, zeker nu ik weet dat ik weer naar Nederland ga. Ook dit jaar helaas geen zon op mijn verjaardag en geregeld een bui, maar dat mocht de pret niet drukken.

Na al die feestdagen zit ik nu weer helemaal in het gewone ritme, en dat is ook wel weer lekker. 

 

Liefs Inske

Nasi Tumpeng
Verjaardagstaart

De Feestdagen op Bali

Geen kou, geen sneeuw, geen korte donkere dagen. Niet met een kop thee en een dekentje op de bank. Geen plannen met de feestdagen die al maandenlang vooruit gepland staan. Geen tweede, derde of zelfs vierde kerstdag. Maar warmte, zon, strand en tropische regenbuien. Elke dag die ongeveer even lang duurt (en ik dus standaard om 6:00 uur wakker ben). Last minute plannen. Maar 1 officiële vrije kerstdag. Zo anders, maar daarom zeker niet minder fijn.  

De Feestdagen op Bali

Vakantie

De schoolvakantie begon hier een weekje eerder dan in Nederland en was op 2 januari ook alweer afgelopen. Het was niet helemaal mijn bedoeling om deze vakantie mee te vieren. Maar zoals het wel vaker gaat, ging het niet zoals ik gepland had. Eigenlijk was dat ook wel heel lekker. Veel op het strand, veel zwemmen, naar het waterpark, helpen met 160 maaltijden maken, spelletjes spelen, samenzijn en lekker eten. Weinig telefoon, weinig foto’s en daardoor ook even een korte (ongeplande) break van social media.

Pagerwesi

De feestdagenperiode begon hier op 19 december met de voorbereidingen voor Pagerwesi, een Balinese feestdag die eigenlijk alleen in het Noorden van Bali gevierd wordt. Ook weer een last minute plan waarbij ik de avond ervoor uitgenodigd werd door een Balinees gezin. Een dag die, nu ik eraan terugdenk, eigenlijk een beetje aanvoelde zoals Kerst in Nederland. Lekker ‘thuis’, samen koken en samen eten. We hebben spelletjes gespeeld en ik heb geholpen met het maken van de offertjes voor de dag erna; Pagerwesi. Heel eenvoudig, niets bijzonders, maar daarom juist ook zo fijn. Me onderdompelen in de Balinese cultuur en hun gebruiken. Dat blijf ik altijd heel bijzonder vinden.

Samen Koken - Pagerwesi
Samen Eten - Pagerwesi
Bloemen voor de offertjes - Pagerwesi
Feestdagen op Bali - Pagerwesi

Kerst

Het echte kerstgevoel heb ik dit jaar niet gehad. De zon, de warmte, de Balinese cultuur en het Hindoeïsme dragen niet echt bij aan de kerstsfeer. Kerst en ‘zomer’ gaan voor mij gewoon niet samen. Vond ik het erg? Nee eigenlijk helemaal niet, omdat de kerstsfeer er helemaal niet was, heb ik het ook helemaal niet gemist.

Wel zijn we op eerste Kerstdag met een aantal mensen gezellig uit eten geweest en hebben we genoten van heerlijke gegrilde vis. Geen culinaire, westerse hoogstandjes, maar heerlijk Balinees. En als je me ergens voor wakker kunt maken dan is het wel verse gegrilde vis. Om het dan nog iets Balineser en minder westers te maken, eten we lekker met onze handen. Geen moeilijk gedoe met bestek, een mes krijg je er eigenlijk al bijna nooit bij. De vis gewoon met je handen van de graat af halen en op je bordje van rotan/bamboe? leggen. Een leuk weetje; Balinezen kunnen mijn naam beter onthouden door de naam van deze borden. Die heten namelijk Ingke.

Een klein beetje Nederland was er wel op Bali, want de Top2000 heeft tussen Kerst en Oud&Nieuw toch bijna constant aangestaan.

Oud&Nieuw

Oudejaarsdag begon met een poging tot het bakken van oliebollen die uiteindelijk meer naar brood dan naar oliebollen smaakten. Vooral de kinderen, die nog nooit een echte oliebol hadden gehad, hebben met smaak gegeten van deze creatie. Al kon ik ook niet zeggen dat het echt vies was, het was alleen geen echte oliebol.

Oudejaarsavond heb ik bij een Balinees gezin op z’n Balinees doorgebracht. Koken, eten, drinken en karaoke. Al zul je mij dat laatste nooit horen doen.

Vuurwerk werd hier de laatste weken al geregeld afgestoken. Zeker op 31 december was de hele dag geregeld vuurwerk te horen, maar waar is dat niet?! Zo rond 23:45 uur begon het afsteken van vuurwerk echt toe te nemen. Om 00:00 uur was het 2 tellen nagenoeg stil en daarna werd er weer volop vuurwerk afgestoken. Nu we een aantal dagen verder zijn, horen en zien we nog steeds geregeld vuurwerk.

Oliebollen op Bali

Mijn verjaardag

Na een aantal (corona) jaren mijn verjaardag niet gevierd te hebben, werd het dit jaar toch wel weer tijd om er een klein beetje aandacht aan te besteden. Dus heb ik mijn verjaardag gevierd bij de warung waar ik bijna elke avond eet, zodat ook zij mijn verjaardag mee kunnen vieren. Intussen is dat toch een klein beetje familie geworden. Geen kringverjaardag met kaas en worst, maar een Nasi Tumpeng, de Balinese variant van een verjaardagstaart. Een grote ‘taart’ van gele rijst met allemaal bijgerechtjes. Smullen dus!

Natuurlijk ook een gewone verjaardagstaart, want dat kan ook niet ontbreken hier. En om het dan helemaal af te maken, heb ik ook nog wat meegenomen voor mijn collega’s bij Stepping Stones Bali. Al is het volgens mij niet echt Balinees om met je verjaardag te trakteren, maar een klein beetje Nederlands op Bali kan nooit kwaad, toch?!

Heel bijzonder dat ik mijn verjaardag een keer op z’n Balinees heb kunnen vieren, zeker nu ik weet dat ik weer naar Nederland ga. Ook dit jaar helaas geen zon op mijn verjaardag en geregeld een bui, maar dat mocht de pret niet drukken.

Na al die feestdagen zit ik nu weer helemaal in het gewone ritme, en dat is ook wel weer lekker. 

Liefs Inske

Verjaardagstaart
Nasi Tumpeng

Nieuwe avonturen in 2024

Nieuwe avonturen in 2024

Nieuwe avonturen 

Na de verhuizing naar Bali in 2023 belooft ook 2024 weer vol nieuwe avonturen te zitten. Mijn Bali avontuur komt namelijk tot een eind en ik kom weer terug naar Nederland.

Wie het kleine niet eert

Onrust 

De keus heb ik een tijdje geleden al gemaakt. Een keus die ik wel heel eng heb gevonden. Want na een half jaar op Bali eigenlijk alleen maar met de dag leven en dan een keus maken voor over een half jaar die invloed heeft op de komende jaren. Durfde ik dat wel? Was ik er wel zo zeker van? Wil ik het echt? Wil ik het over een half jaar dan ook nog steeds? En dat terwijl je in Nederland voortdurend keuzes maakt voor de lange termijn, wilde/durfde ik dat ineens niet meer. Veel vragen, weinig antwoorden.

Voorafgaand aan deze keuze wist ik al wel een tijdje dat Bali ook niet mijn toekomst ging zijn. Maar hoe en wat dan wel, ik had geen idee. Op dat moment was Bali ook nog helemaal prima en hoefde ik ook nog zeker niet weg. Het had geen haast, maar die toekomstvragen bleven me wel achtervolgen.

Mijn tripje naar Singapore heeft me daarbij ook weer aan het denken gezet. Toen ik in Singapore op het vliegveld zat, te wachten op het vliegtuig terug naar Bali, voelde dat ineens zo raar. Normaal gesproken als ik naar huis ging, ging ik terug naar Nederland, dat was nu ineens niet. Dat was ook het moment waarop ik het gevoel had, “ik ga terug naar Bali”, niet “Ik ga terug naar huis”. Een bevestiging dat dit niet mijn definitieve thuis ging worden.

Kinderfysiotherapie

Toen kwam de keus, de keus die definitief doorslag gaf om weer naar Nederland te gaan. Het moment dat ik fruit stond te schillen en heel duidelijk voelde dat ik die master Kinderfysiotherapie wilde gaan doen. Dat moment zal ik ook nooit vergeten denk ik. Heel bizar, hoe toen ineens alles op z’n plek viel en het zo duidelijk was wat ik wilde.

Het gevoel dat ik met kinderen wil werken was er eigenlijk al heel lang. Dit werd hier op Bali alleen nog maar meer bevestigd. Wat is er dan mooier om dit te kunnen combineren met fysiotherapie? Iets wat ik ook nog steeds reuze interessant vind. Dus in september ga ik starten met de master Kinderfysiotherapie. Het is iets totaal anders dan wat ik het afgelopen jaar op Bali allemaal heb gedaan, maar wel iets waar ik echt naar uit kijk en al veel zin in heb. Want als ik ergens blij van wordt dan zijn het kinderen. 

Er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Soms heb je wat meer tijd nodig om erachter te komen wat je echt graag wil. En blijkbaar moest ik eerst naar Bali om er daar achter te komen dat ik toch weer in Nederland moet zijn.

Galungan

Meer rust

Deze keuze heeft mij zoveel meer rust gegeven dat ik het laatste half jaar ook veel meer heb kunnen genieten van al het moois op dit eiland. Ik wilde graag naar Bali met een open einde, omdat eigenlijk elke keer veel te kort was, maar ik heb ervaren dat ook het open einde niets voor mij was en toch te veel onzekerheid met zich meebrengt.

Al blijft het heel dubbel, want nu het einde zo dichtbij komt, nu het echt gaat gebeuren, nu ik echt pas begin te beseffen dat ik hier weg ga, wil ik eigenlijk nog helemaal niet weg. Bali zal altijd een plek blijven waar ik me zo thuis voel. Voor altijd mijn tweede thuis. Een plek die ik ontzettend ga missen. De mensen hier die ik heel erg ga missen.

Maar het zal geen afscheid voor altijd worden, ik kom terug. Dat is iets wat zeker is. Ik weet alleen nog niet wanneer.

Terug naar Nederland

Toch is het ook wel spannend om weer terug naar Nederland te gaan. Terug naar het westerse leven. Het leven met de klok, op de tijd, haasten. Met als fysiotherapeut elk half uur een andere patiënt. Terug naar het land met kou, kou die mijn lichaam helemaal niet zo fijn vindt. Ik heb al zo lang geen echt koude handen of voeten meer gehad.

Al ben ik ook wel heel benieuwd hoe ik het weer ga vinden in Nederland. Hoelang het duurt voordat ik weer echt geland ben, voordat ik mijn plek weer gevonden heb en voordat ik mee kan in de snelheid van de dag in Nederland.

Zowel Luisterkind als Stepping Stones Bali zullen ook in Nederland onderdeel van mij blijven, alleen zal ik met werk en een studie weer even op zoek moeten naar nieuwe verhoudingen daarin.

Nieuwe avonturen - Reisroute Sulawesi

Reizen door Indonesië

Maar voordat ik naar Nederland vertrek, ga ik dit voorjaar samen met mijn zusje eerst nog twee maanden door Indonesië reizen. Indonesië is zoveel meer dan alleen Bali, dus we gaan samen Sulawesi en Flores ontdekken. Van noord naar zuid en van oost naar west doorkruisen we beide eilanden. Iets waar ik nu al heel erg naar uitkijk en super veel zin in heb. Al blijft het een klein beetje dubbel, want het betekent ook dat ik met mijn vertrek naar Sulawesi afscheid moet nemen van mijn leven op Bali. Gelukkig hebben we aan het einde van onze reis nog een weekje Bali gepland om echt definitief afscheid te nemen.

Nieuwe avonturen - Reisroute Flores

Spijt?

Heb ik ooit spijt gehad van mijn keuze om uit Nederland te vertrekken? Nee, geen enkel moment. Ik ben ontzettend blij dat ik deze stap gezet heb. Dat ik hier de tijd en ruimte heb gekregen om uit te zoeken wat ik wilde. Dat ik op heb kunnen gaan in deze mooie cultuur en zoveel nieuwe ervaringen heb opgedaan. Super veel heb mogen leren. Dit is iets wat niemand mij ooit nog afpakt en waar ik altijd met een fijn gevoel op terug zal kijken. Bali heeft voor altijd een plekje in m’n hart.

Saya pasti akan kembali ke Bali!

 

Liefs Inske

Wie het kleine niet eert - uitzicht op Gunung Agung

Nieuwe avonturen

Na de verhuizing naar Bali in 2023 belooft ook 2024 weer vol nieuwe avonturen te zitten. Mijn Bali avontuur komt namelijk tot een eind en ik kom weer terug naar Nederland.

Onrust

De keus heb ik een tijdje geleden al gemaakt. Een keus die ik wel heel eng heb gevonden. Want na een half jaar op Bali eigenlijk alleen maar met de dag leven en dan een keus maken voor over een half jaar die invloed heeft op de komende jaren. Durfde ik dat wel? Was ik er wel zo zeker van? Wil ik het echt? Wil ik het over een half jaar dan ook nog steeds? En dat terwijl je in Nederland voortdurend keuzes maakt voor de lange termijn, wilde/durfde ik dat ineens niet meer. Veel vragen, weinig antwoorden.

Voorafgaand aan deze keuze wist ik al wel een tijdje dat Bali ook niet mijn toekomst ging zijn. Maar hoe en wat dan wel, ik had geen idee. Op dat moment was Bali ook nog helemaal prima en hoefde ik ook nog zeker niet weg. Het had geen haast, maar die toekomstvragen bleven me wel achtervolgen.

Mijn tripje naar Singapore heeft me daarbij ook weer aan het denken gezet. Toen ik in Singapore op het vliegveld zat, te wachten op het vliegtuig terug naar Bali, voelde dat ineens zo raar. Normaal gesproken als ik naar huis ging, ging ik terug naar Nederland, dat was nu ineens niet. Dat was ook het moment waarop ik het gevoel had, “ik ga terug naar Bali”, niet “Ik ga terug naar huis”. Een bevestiging dat dit niet mijn definitieve thuis ging worden.

Nieuwe avonturen

Kinderfysiotherapie

Toen kwam de keus, de keus die definitief doorslag gaf om weer naar Nederland te gaan. Het moment dat ik fruit stond te schillen en heel duidelijk voelde dat ik die master Kinderfysiotherapie wilde gaan doen. Dat moment zal ik ook nooit vergeten denk ik. Heel bizar, hoe toen ineens alles op z’n plek viel en het zo duidelijk was wat ik wilde.

Het gevoel dat ik met kinderen wil werken was er eigenlijk al heel lang. Dit werd hier op Bali alleen nog maar meer bevestigd. Wat is er dan mooier om dit te kunnen combineren met fysiotherapie? Iets wat ik ook nog steeds reuze interessant vind. Dus in september ga ik starten met de master Kinderfysiotherapie.

Het is iets totaal anders dan wat ik het afgelopen jaar op Bali allemaal heb gedaan, maar wel iets waar ik echt naar uit kijk en al veel zin in heb. Want als ik ergens blij van wordt dan zijn het kinderen. 

Er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Soms heb je wat meer tijd nodig om erachter te komen wat je echt graag wil. En blijkbaar moest ik eerst naar Bali om er daar achter te komen dat ik toch weer in Nederland moet zijn.

Kinderfysiotherapie

Meer rust

Deze keuze heeft mij zoveel meer rust gegeven dat ik het laatste half jaar ook veel meer heb kunnen genieten van al het moois op dit eiland. Ik wilde graag naar Bali met een open einde, omdat eigenlijk elke keer veel te kort was, maar ik heb ervaren dat ook het open einde niets voor mij was en toch te veel onzekerheid met zich meebrengt.

Al blijft het heel dubbel, want nu het einde zo dichtbij komt, nu het echt gaat gebeuren, nu ik echt pas begin te beseffen dat ik hier weg ga, wil ik eigenlijk nog helemaal niet weg. Bali zal altijd een plek blijven waar ik me zo thuis voel. Voor altijd mijn tweede thuis. Een plek die ik ontzettend ga missen. De mensen hier die ik heel erg ga missen.

Maar het zal geen afscheid voor altijd worden, ik kom terug. Dat is iets wat zeker is. Ik weet alleen nog niet wanneer.

Galungan

Terug naar Nederland

Toch is het ook wel spannend om weer terug naar Nederland te gaan. Terug naar het westerse leven. Het leven met de klok, op de tijd, haasten. Met als fysiotherapeut elk half uur een andere patiënt. Terug naar het land met kou, kou die mijn lichaam helemaal niet zo fijn vindt. Ik heb al zo lang geen echt koude handen of voeten meer gehad.

Al ben ik ook wel heel benieuwd hoe ik het weer ga vinden in Nederland. Hoelang het duurt voordat ik weer echt geland ben, voordat ik mijn plek weer gevonden heb en voordat ik mee kan in de snelheid van de dag in Nederland.

Zowel Luisterkind als Stepping Stones Bali zullen ook in Nederland onderdeel van mij blijven, alleen zal ik met werk en een studie weer even op zoek moeten naar nieuwe verhoudingen daarin.

Reizen door Indonesië

Maar voordat ik naar Nederland vertrek, ga ik dit voorjaar samen met mijn zusje eerst nog twee maanden door Indonesië reizen. Indonesië is zoveel meer dan alleen Bali, dus we gaan samen Sulawesi en Flores ontdekken. Van noord naar zuid en van oost naar west doorkruisen we beide eilanden. Iets waar ik nu al heel erg naar uitkijk en super veel zin in heb. Al blijft het een klein beetje dubbel, want het betekent ook dat ik met mijn vertrek naar Sulawesi afscheid moet nemen van mijn leven op Bali. Gelukkig hebben we aan het einde van onze reis nog een weekje Bali gepland om echt definitief afscheid te nemen.

Reisroute Sulawesi
Reisroute Flores

Spijt?

Heb ik ooit spijt gehad van mijn keuze om uit Nederland te vertrekken? Nee, geen enkel moment. Ik ben ontzettend blij dat ik deze stap gezet heb. Dat ik hier de tijd en ruimte heb gekregen om uit te zoeken wat ik wilde. Dat ik op heb kunnen gaan in deze mooie cultuur en zoveel nieuwe ervaringen heb opgedaan. Super veel heb mogen leren. Dit is iets wat niemand mij ooit nog afpakt en waar ik altijd met een fijn gevoel op terug zal kijken. Bali heeft voor altijd een plekje in m’n hart.

Saya pasti akan kembali ke Bali!

Liefs Inske

Nieuwe avonturen

Wie het kleine niet eert … – Dankbaarheid op Bali

Wie het kleine niet eert … – Dankbaarheid op Bali

Wie het kleine niet eert … 

Als je het mij vraagt, heb ik nog nooit zulke vriendelijke, behulpzame, gastvrije en dankbare mensen gezien als de Balinezen. Hoe zij elke keer weer zo blij zijn met voor ons westerse mensen zulke kleine dingen. Dat zij altijd zullen delen en je altijd uit zullen nodigen, hoe weinig ze ook hebben. Op die ene bijzondere ervaring na dan… In dit blog neem ik jullie mee in mijn ervaringen met de dankbaarheid op Bali en de vrijgevigheid van deze lieve mensen. Zowel positief als negatief. De uitspraak ‘Wie het kleine niet eert, is het grote niet weerd’ is voor mij hier dan ook heel toepasselijk.

Geven, geven, geven

Een cultuur waarin geven belangrijker is dan nemen. Waarin ‘nee’ zeggen eigenlijk als onbeschoft wordt gezien. Waar de deur altijd open staat en waarbij een extra persoon altijd welkom is en iedereen altijd mee kan en mag eten. Een cultuur waarbij zij het niet goed vinden als ik (mee) wil betalen. Terwijl ik in verhouding veel meer geld heb en ik ook graag iets bij wil dragen. Wat ik inmiddels oplos door gewoon vooraf wat mee te nemen.

Wat is dat een contrast met Nederland. Waarbij je de deur uitgewerkt wordt omdat het etenstijd is. Je vooraf laat weten of je wel of niet mee eet en er precies genoeg gekookt wordt voor het aantal mensen dat die avond mee eet. Een cultuur waarbij ‘wie betaalt wat’ en ‘tikkie’ inmiddels volledig ingeburgerd zijn en voor ons niet meer dan normaal zijn.

Nu schets ik het contrast wel op uitersten, maar het verschil tussen deze twee culturen is dan ook ontzettend groot. Het is wel iets wat ik heel lastig vind. Opgegroeid in de ene wereld, maar nu een weg moeten vinden in een totaal andere wereld. Welke houding geef ik mezelf? Waar kan ik toch iets bijdragen zonder dat zij zich beledigd voelen. Hoe vind ik een weg dat het ook voor mijzelf goed voelt.

Wie het kleine niet eert

Wie het kleine niet eert … – Dankbaarheid van kinderen

Kinderen zijn hier over het algemeen net zo dankbaar, maar daar straalt het vaak nog veel natuurlijker van af dan bij volwassenen. De blik in de ogen die je ziet veranderen. De blijheid met iets heel kleins dat je ze geeft. Ze kunnen al zo blij zijn met een pakje vouwblaadjes van voor mij nog geen 30 cent.

Of dat moment dat ik het buurjongetje zes waterappels uit een boom in mijn tuin gaf, amper in zijn handen passend. De blik in zijn ogen zag veranderen: ‘Is dit allemaal voor mij?’. De verwondering, de verbazing, de dankbaarheid, de blijdschap. Het zat allemaal in die ene blik. Die blik die zal ik niet snel meer vergeten. Daar was ik wel even stil van. Hoe een kind zo dankbaar kan zijn met iets wat (mij) niets kost. Iets waar ik zelfs met vlagen veel te veel van heb. Iets wat voor mij zo normaal is. Zes stukken fruit. In mijn beleving ‘maar’ zes stukken fruit.

Dat besef zet mij wel weer even met beide benen op de grond. Plaatst alles weer even in perspectief. Dat is voor de een zo normaal is, hoef voor de ander helemaal niet zo te zijn. Dat je met iets heel kleins zo blij kunt zijn. Die blik in die ogen, de dankbaarheid die daarvan afstraalde, die zal ik niet snel vergeten. Ik denk nog vaak met een glimlach terug aan dit bijzondere moment en besef me elke keer weer hoe ‘rijk’ ik hier ben.

Wie het kleine niet eert...
Taman Ujung
Wie het kleine niet eert - Uitzicht op de rijstvelden

Tot dat…

Een tijdje terug was ik rond aan het rijden in Oost-Bali. Bij een stop om een foto te maken werd ik aangesproken door een vrouw bij haar huis. Ze nodigden me uit om even bij hun te komen en zitten en ‘uit te rusten’. Niet dat het nodig was, maar het is heel onvriendelijk om zo’n uitnodiging af te slaan.

Terwijl zij met haar (schoon)moeder en schoonzus mandjes aan het vlechten waren, die ze weer verkochten, kreeg ik de ene na de andere vraag om m’n oren. Daar ben ik inmiddels ook wel aan gewend, dus dat is ook helemaal geen enkel probleem. Totdat ze heel brutaal vroeg of we slippers konden ruilen. Slippers ruilen zul je denken. Ja, ze wilde slippers ruilen. Slippers waar ik al negen maanden op loop, die inmiddels mijn voetafdrukken er diep in hebben staan. Maar die van mij waren wel dubbel zo duur* als die van haar en dat ze dan al bijna helemaal opgelopen waren, dat maakte haar niet uit.

*Mijn Fippers (een bekend Indonesisch merk) zijn 6 euro, dus duur kun je ze nog steeds niet noemen ;).

Als je denk dat het daarbij bleef, dan heb je het helemaal mis… Toen ik weg wilde gaan, vroeg ze of ze mijn zonnebril mocht hebben… Toen bleef m’n mond nog net niet open staan en kon ik nog beleefd antwoorden dat ik zelf zonder zonnebril hoofdpijn krijg. Wat ze nog wel snapte.

Dit was voor mij even de andere kant van het anders zo dankbare en vriendelijke Balinese volk. Dit had ik echt nog nooit meegemaakt met de mensen die anders altijd zo blij zijn met dat wat ze hebben, ook al hebben ze niet veel.

Blank = superieur

Maar het is ook een cultuur waarin blank nog steeds als superieur wordt gezien. Bijna elke Balinees graag wit wil zijn. In elk cosmetisch product wel ‘whitening’ zit en ze het heel lastig vinden om je als gelijkwaardig te behandelen. Iets wat ik zelf nog steeds heel lastig vind. Want ik ben niet meer of minder dan hun. Omdat ik toevallig uit Europa kom, wit ben en meer geld heb, wil nog niet zeggen dat ik beter ben. Anders, ja dat wel. Maar is niet iedereen anders of zijn we niet allemaal gewoon gelijk?! Maar probeer ze dat maar eens wijs te maken..

Aapjes kijken

Vaak genoeg sta ik te wachten voor ik ergens over kan steken en word ik door bijna elke Balinese man nagestaard zo ongeveer totdat ik weer uit beeld ben. Ze zitten dan nog net niet achterstevoren op hun motor. Waarom ben ik als blanke vrouw zo bijzonder? Ik ben toch geen aap in de dierentuin?! Zo voel ik me op dat soort momenten dan wel…

Het blijven lieve mensen

Maar dit alles maakt de Balinees niet minder vriendelijk, behulpzaam of gastvrij. De Balinese cultuur is echt een cultuur waar ik veel respect en waardering voor heb. Een cultuur waardoor ik me zo thuis voel op dit mooie eiland. Ik hoop dat als ik terug naar Nederland ga, dat ik ook maar een klein beetje van hun cultuur mee mag nemen.

 

Liefs Inske

Wie het kleine niet eert - uitzicht op Gunung Agung

Wie het kleine niet eert …

Als je het mij vraagt, heb ik nog nooit zulke vriendelijke, behulpzame, gastvrije en dankbare mensen gezien als de Balinezen. Hoe zij elke keer weer zo blij zijn met voor ons westerse mensen zulke kleine dingen. Dat zij altijd zullen delen en je altijd uit zullen nodigen, hoe weinig ze ook hebben. Op die ene bijzondere ervaring na dan…

In dit blog neem ik jullie mee in mijn ervaringen met de dankbaarheid op Bali en de vrijgevigheid van deze lieve mensen. Zowel positief als negatief. De uitspraak ‘Wie het kleine niet eert, is het grote niet weerd’ is voor mij hier dan ook heel toepasselijk. 

Dankbaarheid op Bali

Geven, geven, geven

Een cultuur waarin geven belangrijker is dan nemen. Waarin ‘nee’ zeggen eigenlijk als onbeschoft wordt gezien. Waar de deur altijd open staat en waarbij een extra persoon altijd welkom is en iedereen altijd mee kan en mag eten. Een cultuur waarbij zij het niet goed vinden als ik (mee) wil betalen. Terwijl ik in verhouding veel meer geld heb en ik ook graag iets bij wil dragen. Wat ik inmiddels oplos door gewoon vooraf wat mee te nemen.

Wat is dat een contrast met Nederland. Waarbij je de deur uitgewerkt wordt omdat het etenstijd is. Je vooraf laat weten of je wel of niet mee eet en er precies genoeg gekookt wordt voor het aantal mensen dat die avond mee eet. Een cultuur waarbij ‘wie betaalt wat’ en ‘tikkie’ inmiddels volledig ingeburgerd zijn en voor ons niet meer dan normaal zijn.

Nu schets ik het contrast wel op uitersten, maar het verschil tussen deze twee culturen is dan ook ontzettend groot. Het is wel iets wat ik heel lastig vind. Opgegroeid in de ene wereld, maar nu een weg moeten vinden in een totaal andere wereld. Welke houding geef ik mezelf? Waar kan ik toch iets bijdragen zonder dat zij zich beledigd voelen. Hoe vind ik een weg dat het ook voor mijzelf goed voelt.

Wie het kleine niet eert...

Wie het kleine niet eert … – Dankbaarheid van kinderen

Kinderen zijn hier over het algemeen net zo dankbaar, maar daar straalt het vaak nog veel natuurlijker van af dan bij volwassenen. De blik in de ogen die je ziet veranderen. De blijheid met iets heel kleins dat je ze geeft. Ze kunnen al zo blij zijn met een pakje vouwblaadjes van voor mij nog geen 30 cent.

Of dat moment dat ik het buurjongetje zes waterappels uit een boom in mijn tuin gaf, amper in zijn handen passend. De blik in zijn ogen zag veranderen: ‘Is dit allemaal voor mij?’. De verwondering, de verbazing, de dankbaarheid, de blijdschap. Het zat allemaal in die ene blik. Die blik die zal ik niet snel meer vergeten. Daar was ik wel even stil van. Hoe een kind zo dankbaar kan zijn met iets wat (mij) niets kost. Iets waar ik zelfs met vlagen veel te veel van heb. Iets wat voor mij zo normaal is. Zes stukken fruit. In mijn beleving ‘maar’ zes stukken fruit.

Dat besef zet mij wel weer even met beide benen op de grond. Plaatst alles weer even in perspectief. Dat is voor de een zo normaal is, hoef voor de ander helemaal niet zo te zijn. Dat je met iets heel kleins zo blij kunt zijn. Die blik in die ogen, de dankbaarheid die daarvan afstraalde, die zal ik niet snel vergeten. Ik denk nog vaak met een glimlach terug aan dit bijzondere moment en besef me elke keer weer hoe ‘rijk’ ik hier ben.

Dankbaarheid van kinderen

Tot dat…

Een tijdje terug was ik rond aan het rijden in Oost-Bali. Bij een stop om een foto te maken werd ik aangesproken door een vrouw bij haar huis. Ze nodigden me uit om even bij hun te komen en zitten en ‘uit te rusten’. Niet dat het nodig was, maar het is heel onvriendelijk om zo’n uitnodiging af te slaan.

Terwijl zij met haar (schoon)moeder en schoonzus mandjes aan het vlechten waren, die ze weer verkochten, kreeg ik de ene na de andere vraag om m’n oren. Daar ben ik inmiddels ook wel aan gewend, dus dat is ook helemaal geen enkel probleem. Totdat ze heel brutaal vroeg of we slippers konden ruilen. Slippers ruilen zul je denken. Ja, ze wilde slippers ruilen. Slippers waar ik al negen maanden op loop, die inmiddels mijn voetafdrukken er diep in hebben staan. Maar die van mij waren wel dubbel zo duur* als die van haar en dat ze dan al bijna helemaal opgelopen waren, dat maakte haar niet uit.

*Mijn Fippers (een bekend Indonesisch merk) zijn 6 euro, dus duur kun je ze nog steeds niet noemen ;).

Als je denk dat het daarbij bleef, dan heb je het helemaal mis… Toen ik weg wilde gaan, vroeg ze of ze mijn zonnebril mocht hebben… Toen bleef m’n mond nog net niet open staan en kon ik nog beleefd antwoorden dat ik zelf zonder zonnebril hoofdpijn krijg. Wat ze gelukkig nog wel snapte.

Dit was voor mij even de andere kant van het anders zo dankbare en vriendelijke Balinese volk. Dit had ik echt nog nooit meegemaakt met de mensen die anders altijd zo blij zijn met dat wat ze hebben, ook al hebben ze niet veel.

Rijstvelden

Blank = superieur

Maar het is ook een cultuur waarin blank nog steeds als superieur wordt gezien. Bijna elke Balinees graag wit wil zijn. In elk cosmetisch product wel ‘whitening’ zit en ze het heel lastig vinden om je als gelijkwaardig te behandelen. Iets wat ik zelf nog steeds heel lastig vind. Want ik ben niet meer of minder dan hun. Omdat ik toevallig uit Europa kom, wit ben en meer geld heb, wil nog niet zeggen dat ik beter ben. Anders, ja dat wel. Maar is niet iedereen anders of zijn we niet allemaal gewoon gelijk?! Maar probeer ze dat maar eens wijs te maken…

Aapjes kijken in de dierentuin

Vaak genoeg sta ik te wachten voor ik ergens over kan steken en word ik door bijna elke Balinese man nagestaard zo ongeveer totdat ik weer uit beeld ben. Ze zitten dan nog net niet achterstevoren op hun motor. Waarom ben ik als blanke vrouw zo bijzonder? Ik ben toch geen aap in de dierentuin?! Zo voel ik me op dat soort momenten dan wel…

Het blijven lieve mensen

Maar dit alles maakt de Balinees niet minder vriendelijk, behulpzaam of gastvrij. De Balinese cultuur is echt een cultuur waar ik veel respect en waardering voor heb. Een cultuur waardoor ik me zo thuis voel op dit mooie eiland. Ik hoop dat als ik terug naar Nederland ga, dat ik ook maar een klein beetje van hun cultuur mee mag nemen.

Liefs Inske

Dankbaarheid op Bali
Bisa Bahasa Indonesia?

Bisa Bahasa Indonesia?

Saya di Bali

Bahasa Indonesia 

Ander land, andere taal. Bijna elk land heeft zijn eigen taal. Wereldwijd gezien is Engels de meest gesproken taal. Echter een taal die in Indonesië door een groot gedeelte van de bewoners niet beheerst wordt. Een land met 278 miljoen inwoners, 17.500 eilanden en meer dan 350 verschillende talen en dialecten. Het Bahasa Indonesia is voor het merendeel de tweede taal en niet eens de moedertaal. Wel is het Bahasa de officiële taal in Indonesië en de taal die ook op scholen gehanteerd wordt.

Op Bali spreken ze naast het Bahasa Indonesia ook Bahasa Bali. Of ik dat kan? Misschien drie woordjes. Het is een hele moeilijke taal en wordt alleen op Bali gesproken. Aangezien ik het Indonesisch nog niet eens onder de knie heb, ga ik ook nog niet aan het Balinees beginnen.

Engels op Bali

In de toeristische sectoren en de internationale handel hebben de meeste mensen de basis van het Engels wel onder de knie. Ook op school krijgen ze vanaf de middelbare school Engelse les. Maar kom je in de dorpen terecht waar de toeristen zich meestal niet bevinden, dan ga je je met Engels zeker niet redden. Dus een beetje Indonesisch is wel handig. Maarja, hoeveel is dan een beetje? Wanneer beheers je de taal echt? Dat is echt afhankelijk van wie je het vraagt.

Een buitenlander zal vast wel geen Indonesisch kunnen

Over het algemeen start iedereen die een beetje Engels kan en mij niet kent in het Engels tegen mij. Want ja, ik blijf ‘blank’ en ze kennen mij niet, weten niet hoelang ik al op Bali ben en over het algemeen kunnen de meeste buitenlanders geen Indonesisch. Tenzij ze hier echt wonen. Nouja, ook dat gaat niet helemaal op, de meeste pensionado’s die op Bali wonen spreken toch echt niet zo heel veel Indonesisch.

Kom ik mensen wat vaker tegen, dan starten ze inmiddels wel in het Indonesisch. Zo word ik op het strand al niet meer aangesproken door de verkopers, maar begroeten ze me in het Indonesisch en kan ik rustig weer verder lopen.

In de supermarkt of een warung

In de supermarkt, op de markt, in een winkel of warung/restaurant is geen enkel probleem. Maar echt veel woorden om je boodschappen te doen of eten te bestellen heb je ook niet nodig moet ik zeggen. In de supermarkt beginnen ze nog wel vaak in het Engels tegen mij. Maar ik hoef maar een enkel woordje Indonesisch te zeggen en ze stappen vrij snel over. Waarbij je ze meestal ineens opgelucht ziet kijken. Over het algemeen zijn ze redelijk verlegen (malu) als ze Engels moeten praten.

Dus als je een medewerker in de supermarkt vraagt of ik Indonesisch kan, dan zullen ze dat allemaal bevestigen. Soms vragen ze dan ook nog een aantal basisdingen, zoals hoelang ik hier ben en waar ik woon.

Bisa Bahasa Indonesia

Oh nee toch, ze hebben het over mij!

Geregeld krijg ik mee dat ze het over mij hebben. Vind ik dat erg? Nee hoor, ik vind het alleen maar leuk om mee te luisteren en te horen wat ze dan zeggen. Het gaat vaak over de meest simpele dingen die ze van mij weten. Waar ik woon, hoelang ik hier al ben en wat ik hier doe. Meestal hebben ze niet eens door dat ik hun kan verstaan en dat ik hun hele gesprek mee kan luisteren. Als ze het erover gehad hebben of ik Indonesisch kan en dat wordt bevestigd, beginnen ze ineens met de vragen aan mij te stellen. Het zijn over het algemeen echt basis vragen die ik inmiddels allemaal wel kan beantwoorden. Het gesprek eindigt dan ook vaak met dat ik al zo goed Indonesisch kan… Voor hun lijkt dat dan misschien zo, maar inmiddels heb ik die vragen al zo vaak beantwoord dat ik niet vind dat ik met deze paar woordjes echt goed de taal beheers.

Samen rekenen

Kinderen

De grootste sprongen in de taal maak ik elke keer weer als ik met mensen, maar vooral kinderen ben die helemaal geen Engels kunnen. Engels leren kinderen hier pas op de middelbare school. Daarmee word ik dus gedwongen om Indonesisch te spreken en heb ik niet meer de uitvlucht om toch snel over te gaan op het Engels. Dat werkt uiteindelijk toch het beste heb ik al wel gemerkt. Het is dan ook leuk om hun onderling te horen praten. En ze tegen een vreemde die mij nog niet kent altijd heel overtuigd horen zeggen dat ik Indonesisch kan. In hun beleving wel ja, in die van mij nog zeker niet.

Vooruitgang

Laatst voerde ik een keer een gesprek met iemand die ik drie maanden daarvoor voor het laatst gesproken had. Dan is het wel leuk om te horen als diegene zegt dat mijn Indonesisch zo vooruit is gegaan. Ik merk het zelf ook wel hoor. Een gesprek voeren gaat me steeds makkelijk en het blijft steeds minder vaak bij maar een of twee woorden als antwoord. Vaak plak ik voor mijn gevoel nog wel de woorden gewoon aan elkaar en zal het grammaticaal zeker niet allemaal goed zijn. Verstaanbaar ben ik volgens mij steeds meer.

Maar niet te snel hoor

Als ze te snel beginnen te praten dan haak ik nog steeds af hoor. Ik heb de eerste paar woorden van de zin verwerkt tegen de tijd dat zij dan hun hele verhaal hebben gedaan. Het kost me nog best wat tijd en moeite om de woorden te verwerken en te vertalen om uiteindelijk te weten wat ze precies zeggen. Een gesprek ‘afluisteren’ gaat dan ook wel een stuk makkelijker, dan hoef ik niet ook nog te bedenken wat ik ga antwoorden en hoef ik alleen maar te luisteren en te vertalen om het te begrijpen. Mits ze natuurlijk geen Balinees tussendoor gebruiken, dan gaat het toch wel weer wat lastiger.

Kun je de taal nog steeds niet?

Laatst kreeg ik de vraag hoe het kon dat ik de taal nog niet kon terwijl ik hier al acht maanden ben? Toen heb ik wel even gevraagd hoe lang hij erover heeft gedaan om Engels te leren…. Gelukkig begreep hij daarna mijn punt en was het toch niet zo gek dat ik de taal nog niet zo goed beheers.

Ya, saya bisa sedikit Bahasa Indonesia

En ach, met handen & voeten, voordoen, uitbeelden en de woordenschat die ik tot nu toe opgebouwd heb, kom ik ook altijd nog een heel eind. Ik heb gewoon niet zo’n grote talenknobbel, dus dan duurt het allemaal wat langer om de taal te leren en te beheersen. Het gaat stapje voor stapje beter en het is leuk om te merken dat een gesprek voeren steeds een beetje beter gaat en dat ik steeds makkelijker duidelijk kan maken wat ik wil zeggen. Maar volledig Indonesisch dat zal mij wel nooit gaan lukken.

 

Liefs Inske

Bisa Bahasa Indonesia

Bahasa Indonesia

Ander land, andere taal. Bijna elk land heeft zijn eigen taal. Wereldwijd gezien is Engels de meest gesproken taal. Echter een taal die in Indonesië door een groot gedeelte van de bewoners niet beheerst wordt. Een land met 278 miljoen inwoners, 17.500 eilanden en meer dan 350 verschillende talen en dialecten. Het Bahasa Indonesia is voor het merendeel de tweede taal en niet eens de moedertaal. Wel is het bahasa de officiële taal in Indonesië en de taal die ook op scholen gehanteerd wordt.

Op Bali spreken ze naast het Bahasa Indonesia ook Bahasa Bali. Of ik dat kan? Misschien drie woordjes. Het is een hele moeilijke taal en wordt alleen op Bali gesproken. Aangezien ik het Indonesisch nog niet eens onder de knie heb, ga ik ook nog niet aan het Balinees beginnen.

Bisa Bahasa Indonesia

Engels op Bali

In de toeristische sectoren en de internationale handel hebben de meeste mensen de basis van het Engels wel onder de knie. Ook op school krijgen ze vanaf de middelbare school Engelse les. Maar kom je in de dorpen terecht waar de toeristen zich meestal niet bevinden, dan ga je je met Engels zeker niet redden. Dus een beetje Indonesisch is wel handig. Maarja, hoeveel is dan een beetje? Wanneer beheers je de taal echt? Dat is echt afhankelijk van wie je het vraagt.

Een buitenlander zal vast wel geen Indonesisch kunnen

Over het algemeen start iedereen die een beetje Engels kan en mij niet kent in het Engels tegen mij. Want ja, ik blijf ‘blank’ en ze kennen mij niet, weten niet hoelang ik al op Bali ben en over het algemeen kunnen de meeste buitenlanders geen Indonesisch. Tenzij ze hier echt wonen. Nouja, ook dat gaat niet helemaal op, de meeste pensionado’s die op Bali wonen spreken toch echt niet zo heel veel Indonesisch.

Kom ik mensen wat vaker tegen, dan starten ze inmiddels wel in het Indonesisch. Zo word ik op het strand al niet meer aangesproken door de verkopers, maar begroeten ze me in het Indonesisch en kan ik rustig weer verder lopen.

Bisa Bahasa Indonesia

In de supermarkt of een warung

In de supermarkt, op de markt, in een winkel of warung/restaurant is geen enkel probleem. Maar echt veel woorden om je boodschappen te doen of eten te bestellen heb je ook niet nodig moet ik zeggen. In de supermarkt beginnen ze nog wel vaak in het Engels tegen mij. Maar ik hoef maar een enkel woordje Indonesisch te zeggen en ze stappen vrij snel over. Waarbij je ze meestal ineens opgelucht ziet kijken. Over het algemeen zijn ze redelijk verlegen (malu) als ze Engels moeten praten.

Dus als je een medewerker in de supermarkt vraagt of ik Indonesisch kan, dan zullen ze dat allemaal bevestigen. Soms vragen ze dan ook nog een aantal basisdingen, zoals hoelang ik hier ben en waar ik woon.

Oh nee toch, ze hebben het over mij

Geregeld krijg ik mee dat ze het over mij hebben. Vind ik dat erg? Nee hoor, ik vind het alleen maar leuk om mee te luisteren en te horen wat ze dan zeggen. Het gaat vaak over de meest simpele dingen die ze van mij weten. Waar ik woon, hoelang ik hier al ben en wat ik hier doe. Meestal hebben ze niet eens door dat ik hun kan verstaan en dat ik hun hele gesprek mee kan luisteren. Als ze het erover gehad hebben of ik Indonesisch kan en dat wordt bevestigd, beginnen ze ineens met de vragen aan mij te stellen. Het zijn over het algemeen echt basis vragen die ik inmiddels allemaal wel kan beantwoorden. Het gesprek eindigt dan ook vaak met dat ik al zo goed Indonesisch kan… Voor hun lijkt dat dan misschien zo, maar inmiddels heb ik die vragen al zo vaak beantwoord dat ik niet vind dat ik met deze paar woordjes echt goed de taal beheers.

Kinderen

De grootste sprongen in de taal maak ik elke keer weer als ik met mensen, maar vooral kinderen ben die helemaal geen Engels kunnen. Engels leren kinderen hier pas op de middelbare school. Daarmee word ik dus gedwongen om Indonesisch te spreken en heb ik niet meer de uitvlucht om toch snel over te gaan op het Engels. Dat werkt uiteindelijk toch het beste heb ik al wel gemerkt. Het is dan ook leuk om hun onderling te horen praten. En ze tegen een vreemde die mij nog niet kent altijd heel overtuigd horen zeggen dat ik Indonesisch kan. In hun beleving wel ja, in die van mij nog zeker niet.

Samen rekenen

Vooruitgang

Laatst voerde ik een keer een gesprek met iemand die ik drie maanden daarvoor voor het laatst gesproken had. Dan is het wel leuk om te horen als diegene zegt dat mijn Indonesisch zo vooruit is gegaan. Ik merk het zelf ook wel hoor. Een gesprek voeren gaat me steeds makkelijk en het blijft steeds minder vaak bij maar een of twee woorden als antwoord. Vaak plak ik voor mijn gevoel nog wel de woorden gewoon aan elkaar en zal het grammaticaal zeker niet allemaal goed zijn. Verstaanbaar ben ik volgens mij steeds meer.

Maar niet te snel hoor

Als ze te snel beginnen te praten dan haak ik nog steeds af hoor. Ik heb de eerste paar woorden van de zin verwerkt tegen de tijd dat zij dan hun hele verhaal hebben gedaan. Het kost me nog best wat tijd en moeite om de woorden te verwerken en te vertalen om uiteindelijk te weten wat ze precies zeggen. Een gesprek ‘afluisteren’ gaat dan ook wel een stuk makkelijker, dan hoef ik niet ook nog te bedenken wat ik ga antwoorden en hoef ik alleen maar te luisteren en te vertalen om het te begrijpen. Mits ze natuurlijk geen Balinees tussendoor gebruiken, dan gaat het toch wel weer wat lastiger.

Kun je de taal nog steeds niet?

Laatst kreeg ik de vraag hoe het kon dat ik de taal nog niet kon terwijl ik hier al acht maanden ben? Toen heb ik wel even gevraagd hoe lang hij erover heeft gedaan om Engels te leren…. Gelukkig begreep hij daarna mijn punt en was het toch niet zo gek dat ik de taal nog niet zo goed beheers.

Ya, saya bisa sedikit Bahasa Indonesia

En ach, met handen & voeten, voordoen, uitbeelden en de woordenschat die ik tot nu toe opgebouwd heb, kom ik ook altijd nog een heel eind. Ik heb gewoon niet zo’n grote talenknobbel, dus dan duurt het allemaal wat langer om de taal te leren en te beheersen. Het gaat stapje voor stapje beter en het is leuk om te merken dat een gesprek voeren steeds een beetje beter gaat en dat ik steeds makkelijker duidelijk kan maken wat ik wil zeggen. Maar volledig Indonesisch dat zal mij wel nooit gaan lukken.

Liefs Inske

Bisa Bahasa Indonesia

Kuala Lumpur

Kuala Lumpur

Na Singapore twee maanden terug, ben ik afgelopen maand in Kuala Lumpur geweest. Waarom in zo’n korte tijd twee keer een bezoek brengen aan een stad terwijl ik eigenlijk helemaal niet van de stad hou, zul je je wel afvragen. Meer dan dat het twee noodzakelijke tripjes waren om in Indonesië te kunnen verblijven wil ik er niet over kwijt.

In sommige opzichten is Kuala Lumpur vergelijkbaar met Singapore, in andere opzichten ook weer helemaal niet. Beide een grote Aziatische stad met een mix van culturen, verschillende wijken, veel verschillende tempels, foodcourts en streetfood. Toch was de sfeer in beide steden zo anders. Waar Singapore hypermodern is en je eigenlijk niet het gevoel krijgt in Azië te zijn, had ik bij Kuala Lumpur nog steeds het gevoel dat het een Aziatische stad was. Of ik een voorkeur heb? Ik zou eerder teruggaan naar Kuala Lumpur dan naar Singapore.

Kuala Lumpur

Bahasa Indonesia en Bahasa Malaysia

Misschien dat het ook wel de taal was waardoor ik mij in Kuala Lumpur meer op m’n gemak voelde dan in Singapore. Hoewel ze in Kuala Lumpur zeker Engels spreken en dat de tweede voertaal is, is de hoofdtaal Maleis. Maleis lijkt in heel veel opzichten heel erg op het Bahasa Indonesia wat ze op Bali spreken. Een stukje wat bekend is in een grote stad, dat voelt meteen al wat fijner denk ik. De cultuurshock was deze keer dan ook een stuk minder groot.

Mix van culturen en smaken

Ook Kuala Lumpur kent een uitgebreide mix van culturen en daardoor ook verschillende smaken. Zo heb ik in Little India ontbeten. De keus overlatend aan de eigenaar heeft hij voor een bepaald bedrag van alles op mijn bord gelegd om te kunnen proeven. Zeker een aanrader als je het aandurft om vooraf niet te weten wat je gaat eten. Ik vind dat soort dingen altijd heel leuk om te doen. Nieuwe dingen ontdekken en proeven en me laten verrassen door de keuken.

Daarnaast ben ik ook weer in een food court geweest, deze was op de bovenste verdieping van een mall. Je moet even weten dat er daar een zit. Een foodcourt kan heel overweldigend zijn door de vele keuzes die ze hebben, maar dat maakt het dan ook wel weer heel leuk vind ik. Eerst de hele verdieping rustig rondlopen om te kijken wat er allemaal is en dan de keuze maken. Niet meteen overal aan je mouw getrokken worden omdat ze je binnen willen hengelen, dat vind ik zelf al heel fijn. Hier was ik uitgekomen bij een Indiaas restaurant voor een curry. Best wel een beetje pittig, maar wel heel erg lekker.

Seetha Ram @ Little India
Indiaas ontbijt
Jalan Alor - Kuala Lumpur

Jalan Alor

In de straat achter mijn hostel bevond zich Jalan Alor, de straat die ’s avonds omgetoverd wordt door in een night market waarbij alle stoelen en tafels naar buiten gaan en aaneengeschakeld op straat staan. Het idee is heel leuk de uitvoering wat minder. Je wordt door elk restaurant bijna aan je mouw getrokken om hun kaart te bekijken en bij hun op het terras te gaan zitten. Even rustig een blik op de kaart werpen is er zeker niet bij, ze zijn er als de kippen bij en houden je nauwlettend in de gaten. Elk restaurant heeft zo’n beetje 100 gerechten op de kaart staan. Dan weet je het al, de keuzestress slaat toe en de zin om dan daar ergens wat te gaan eten neemt bij mij af…

Verrassend of niet, uiteindelijk heb ik daar wel twee avonden gegeten. De ene avond een Pad Thai Noodles Seafood. De andere avond samen met een aantal andere gasten en de manager van het hostel bij een Chinees restaurant waar we verschillende gerechten gedeeld hebben.

Tempels

Kuala Lumpur heeft een aantal hele mooie tempels vanuit verschillende geloven. Zo had ik mijn wekker gezet en ben ik ’s ochtends vroeg bij Thean Hou tempel geweest, omdat er op internet stond dat je niet te laat moest komen anders zouden de bussen met Chinezen voor de deur staan. Dit viel gelukkig mee, ik was een van de enige. Thean Hou is een hele grote, bijzondere en indrukwekkende tempel op een heuvel iets buiten het centrum. Zeker de moeite waard om er dat stuk voor te lopen.

Ook China Town heeft een aantal mooie tempels; Guandi, een van de oudste Taoïstische tempels in Maleisië en Sri Maha Mariamman een Hindoeïstische tempel. Ik vind het altijd wel bijzonder om in een stad een aantal tempels te bezoeken. Je stapt vanuit de stad ineens in een hele andere wereld met een andere sfeer en energie. Waarbij ik me altijd op de een of andere manier weer een stukje kleiner voel.

Ik wilde ook heel graag naar een grote en bijzondere Moskee buiten het centrum, maar helaas reden de bussen niet, wat schijnbaar wel vaker voorkomt in Kuala Lumpur. De bussen zijn hier niet altijd even betrouwbaar. De moskee in het centrum was wel op loopafstand, alleen had ik die op vrijdag op de planning staan en was ik even vergeten dat de vrijdag een heilige dag is, dus de moskee niet open is voor bezoekers.

Thean Hou - Kuala Lumpur
Thean Hou - Kuala Lumpur
Sri Maha Mariamman - Kuala Lumpur
Guandi - Kuala Lumpur
Guandi - Kuala Lumpur

Batu Caves

De nummer 1 hotspot als je in Kuala Lumpur bent zijn toch wel de Batu Caves. De Hindoeïstische tempel in de grotten een stukje buiten de stad, die je echt niet over mag slaan. Daarnaast is het zowat de belangrijkste Hindoeïstische tempel buiten India. De ‘attractie’ die bekend staat om zijn gekleurde trappen met 272 treden, het gouden standbeeld van de god Murugan en de ‘wilde’ apen die als je niet oppast je tas leegroven. Viel dat in mijn beleving reuze mee hoor, maar een gewaarschuwd mens telt voor twee. Het zijn even een aantal stappen om boven te komen, maar dan heb je ook wat.

Batu Caves
Batu Caves

Culturele Hotspots

Natuurlijk konden de culturele hotspots ook in deze stad niet ontbreken. Slenteren door China Town. Met haar Petaling Market, een giga markt gericht op toeristen. Hier had ik het al snel gezien. Central Market, een leuke indoor markt met allemaal kleine winkeltjes met een grote variatie aan producten. Ik ben op zoek gegaan naar het best verstopte café in Kuala Lumpur; Merchant Cafe. Heb het oudste gebouw, Sultan Abdul Samad, gezien, met er tegenover het onafhankelijkheidsplein, Merdeka Plein. Eigenlijk niet meer dan een groot grasveld. En ik ben in het forest eco park geweest waar je via hangbruggen tussen de bomen door kunt lopen.

Als laatste heb ik een bezoek gebracht aan Rumah Punghulu Abu Seman, het laatste overgebleven huis in authentieke Maleisische stijl, een stukje cultureel erfgoed. Waar ik eerst een film kon bekijken over het hele proces vanaf de ontdekking tot aan de verplaatsing naar de huidige locatie in Kuala Lumpur. Ook kreeg ik een rondleiding door het huis. Dit geeft zeker een interessant inkijkje in hoe de mensen hier vroeger leefden.

China Town - Kuala Lumpur
Sultan Abdul Samad - Kuala Lumpur
Canopy walk @eco forest
Sultans Mosque - Kuala Lumpur
Drinks @Havana's Bar

Het hostel

Tijdens het reizen vind ik het leuk om in een hostel te verblijven. Dat heeft zo zijn voordelen. Ik heb nieuwe mensen ontmoet van over de hele wereld. Verhalen gedeeld, dingen gehoord waar ik zelf niet zo bij stil stond. Zo kwam een van de vrouwen op mijn kamer uit Sudan, waar nu natuurlijk oorlog is. Heftig om daar van binnenuit wat over te horen. Ook hebben we samen met een aantal gasten ’s avonds een drankje gedaan in een van de vele barretjes.

Maar een hostel heeft ook zo zijn nadelen. Ik heb er vreselijk geslapen haha. Ik had het hostel uitgekozen op de locatie: in het centrum en dichtbij een metrostation. Helaas wel met een straatband aan de overkant van de straat. Daarnaast deel je de kamer en heb je mensen die de hele nacht komen en gaan. De airco stond op mijn hoofd gericht en die kon niet warmer of uitgezet worden. Hierdoor heb ik het daardoor dus serieus koud gehad. Ja, in Azië kun je het zelfs koud hebben, als de airco maar koud genoeg staat haha.

Maar dit alles mag de pret niet drukken. Ik ben weer een hele ervaring rijker.

En nu?

Voorlopig blijf ik weer even lekker op Bali en heb ik wel weer genoeg grote steden gezien. De volgende keer staat er weer een blog over mijn leven en ervaringen op Bali. De ideeën heb ik al. Ik moet het alleen nog allemaal eventjes uitwerken op papier. Volgende maand is deze te lezen.

 

Liefs Inske

Canopy walk

Na Singapore twee maanden terug, ben ik afgelopen maand in Kuala Lumpur geweest.

Waarom in zo’n korte tijd twee keer een bezoek brengen aan een stad terwijl ik eigenlijk helemaal niet van de stad hou, zul je je wel afvragen. Meer dan dat het twee noodzakelijke tripjes waren om in Indonesië te kunnen verblijven wil ik er niet over kwijt.

In sommige opzichten is Kuala Lumpur vergelijkbaar met Singapore, in andere opzichten ook weer helemaal niet. Beide een grote Aziatische stad met een mix van culturen, verschillende wijken, veel verschillende tempels, foodcourts en streetfood. Toch was de sfeer in beide steden zo anders. Waar Singapore hypermodern is en je eigenlijk niet het gevoel krijgt in Azië te zijn, had ik bij Kuala Lumpur nog steeds het gevoel dat het een Aziatische stad was. Of ik een voorkeur heb? Ik zou eerder teruggaan naar Kuala Lumpur dan naar Singapore.

Kuala Lumpur

Bahasa Indonesia en Bahasa Malaysia

Misschien dat het ook wel de taal was waardoor ik mij in Kuala Lumpur meer op m’n gemak voelde dan in Singapore. Hoewel ze in Kuala Lumpur zeker Engels spreken en dat de tweede voertaal is, is de hoofdtaal Maleis. Maleis lijkt in heel veel opzichten heel erg op het Bahasa Indonesia wat ze op Bali spreken. Een stukje wat bekend is in een grote stad, dat voelt meteen al wat fijner denk ik. De cultuurshock was deze keer dan ook een stuk minder groot.

Mix van culturen en smaken

Ook Kuala Lumpur kent een uitgebreide mix van culturen en daardoor ook verschillende smaken. Zo heb ik in Little India ontbeten. De keus overlatend aan de eigenaar heeft hij voor een bepaald bedrag van alles op mijn bord gelegd om te kunnen proeven. Zeker een aanrader als je het aandurft om vooraf niet te weten wat je gaat eten. Ik vind dat soort dingen altijd heel leuk om te doen. Nieuwe dingen ontdekken en proeven en me laten verrassen door de keuken.

Daarnaast ben ik ook weer in een food court geweest, deze was op de bovenste verdieping van een mall. Je moet even weten dat er daar een zit. Een foodcourt kan heel overweldigend zijn door de vele keuzes die ze hebben, maar dat maakt het dan ook wel weer heel leuk vind ik. Eerst de hele verdieping rustig rondlopen om te kijken wat er allemaal is en dan de keuze maken. Niet meteen overal aan je mouw getrokken worden omdat ze je binnen willen hengelen, dat vind ik zelf al heel fijn. Hier was ik uitgekomen bij een Indiaas restaurant voor een curry. Best wel een beetje pittig, maar wel heel erg lekker.

Seetha Ram @ Little India
Indiaas ontbijt

Jalan Alor

In de straat achter mijn hostel bevond zich Jalan Alor, de straat die ’s avonds omgetoverd wordt door in een night market waarbij alle stoelen en tafels naar buiten gaan en aaneengeschakeld op straat staan. Het idee is heel leuk de uitvoering wat minder. Je wordt door elk restaurant bijna aan je mouw getrokken om hun kaart te bekijken en bij hun op het terras te gaan zitten. Even rustig een blik op de kaart werpen is er zeker niet bij, ze zijn er als de kippen bij en houden je nauwlettend in de gaten. Elk restaurant heeft zo’n beetje 100 gerechten op de kaart staan. Dan weet je het al, de keuzestress slaat toe en de zin om dan daar ergens wat te gaan eten neemt bij mij af…

Verrassend of niet, uiteindelijk heb ik daar wel twee avonden gegeten. De ene avond een Pad Thai Noodles Seafood. De andere avond samen met een aantal andere gasten en de manager van het hostel bij een Chinees restaurant waar we verschillende gerechten gedeeld hebben.

Jalan Alor - Kuala Lumpur

Tempels

Kuala Lumpur heeft een aantal hele mooie tempels vanuit verschillende geloven. Zo had ik mijn wekker gezet en ben ik ’s ochtends vroeg bij Thean Hou tempel geweest, omdat er op internet stond dat je niet te laat moest komen anders zouden de bussen met Chinezen voor de deur staan. Dit viel gelukkig mee, ik was een van de enige. Thean Hou is een hele grote, bijzondere en indrukwekkende tempel op een heuvel iets buiten het centrum. Zeker de moeite waard om er dat stuk voor te lopen.

Ook China Town heeft een aantal mooie tempels; Guandi, een van de oudste Taoïstische tempels in Maleisië en Sri Maha Mariamman een Hindoeïstische tempel. Ik vind het altijd wel bijzonder om in een stad een aantal tempels te bezoeken. Je stapt vanuit de stad ineens in een hele andere wereld met een andere sfeer en energie. Waarbij ik me altijd op de een of andere manier weer een stukje kleiner voel.

Ik wilde ook heel graag naar een grote en bijzondere Moskee buiten het centrum, maar helaas reden de bussen niet, wat schijnbaar wel vaker voorkomt in Kuala Lumpur. De bussen zijn hier niet altijd even betrouwbaar. De moskee in het centrum was wel op loopafstand, alleen had ik die op vrijdag op de planning staan en was ik even vergeten dat de vrijdag een heilige dag is, dus de moskee niet open is voor bezoekers.

Thean Hou - Kuala Lumpur
Thean Hou - Kuala Lumpur
Sri Maha Mariamman - Kuala Lumpur
Guandi - Kuala Lumpur
Guandi - Kuala Lumpur

Batu Caves

De nummer 1 hotspot als je in Kuala Lumpur bent zijn toch wel de Batu Caves. De Hindoeïstische tempel in de grotten een stukje buiten de stad, die je echt niet over mag slaan. Daarnaast is het zowat de belangrijkste Hindoeïstische tempel buiten India. De ‘attractie’ die bekend staat om zijn gekleurde trappen met 272 treden, het gouden standbeeld van de god Murugan en de ‘wilde’ apen die als je niet oppast je tas leegroven. Viel dat in mijn beleving reuze mee hoor, maar een gewaarschuwd mens telt voor twee. Het zijn even een aantal stappen om boven te komen, maar dan heb je ook wat.

Batu Caves
Batu Caves
Aap @Batu Caves

Culturele Hotspots

Natuurlijk konden de culturele hotspots ook in deze stad niet ontbreken. Slenteren door China Town. Met haar Petaling Market, een giga markt gericht op toeristen. Hier had ik het al snel gezien. Central Market, een leuke indoor markt met allemaal kleine winkeltjes met een grote variatie aan producten. Ik ben op zoek gegaan naar het best verstopte café in Kuala Lumpur; Merchant Cafe. Heb het oudste gebouw, Sultan Abdul Samad, gezien, met er tegenover het onafhankelijkheidsplein, Merdeka Plein. Eigenlijk niet meer dan een groot grasveld. En ik ben in het forest eco park geweest waar je via hangbruggen tussen de bomen door kunt lopen.

Als laatste heb ik een bezoek gebracht aan Rumah Punghulu Abu Seman, het laatste overgebleven huis in authentieke Maleisische stijl, een stukje cultureel erfgoed. Waar ik eerst een film kon bekijken over het hele proces vanaf de ontdekking tot aan de verplaatsing naar de huidige locatie in Kuala Lumpur. Ook kreeg ik een rondleiding door het huis. Dit geeft zeker een interessant inkijkje in hoe de mensen hier vroeger leefden.

China Town - Kuala Lumpur
Sultans Mosque - Kuala Lumpur
Canopy walk @eco forest
Sultan Abdul Samad - Kuala Lumpur
Street art

Het hostel

Tijdens het reizen vind ik het leuk om in een hostel te verblijven. Dat heeft zo zijn voordelen. Ik heb nieuwe mensen ontmoet van over de hele wereld. Verhalen gedeeld, dingen gehoord waar ik zelf niet zo bij stil stond. Zo kwam een van de vrouwen op mijn kamer uit Sudan, waar nu natuurlijk oorlog is. Heftig om daar van binnenuit wat over te horen. Ook hebben we samen met een aantal gasten ’s avonds een drankje gedaan in een van de vele barretjes.

Maar een hostel heeft ook zo zijn nadelen. Ik heb er vreselijk geslapen haha. Ik had het hostel uitgekozen op de locatie: in het centrum en dichtbij een metrostation. Helaas wel met een straatband aan de overkant van de straat. Daarnaast deel je de kamer en heb je mensen die de hele nacht komen en gaan. De airco stond op mijn hoofd gericht en die kon niet warmer of uitgezet worden. Hierdoor heb ik het daardoor dus serieus koud gehad. Ja, in Azië kun je het zelfs koud hebben, als de airco maar koud genoeg staat haha.

Maar dit alles mag de pret niet drukken. Ik ben weer een hele ervaring rijker.

Drinks @Havana's Bar

En nu?

Voorlopig blijf ik weer even lekker op Bali en heb ik wel weer genoeg grote steden gezien. De volgende keer staat er weer een blog over mijn leven en ervaringen op Bali. De ideeën heb ik al. Ik moet het alleen nog allemaal eventjes uitwerken op papier. Volgende maand is deze te lezen.

Liefs Inske

Canopy walk